تۆرا لالش
کوردایەتیا راست و دروست ئەوە پارتی دیموکراتی کوردستان ئەڤە (٨٠) سالا پەیرەو دکەت بۆ سەربەخۆبوونا کوردستانێ و دەولەتبوونێ
مەهدی حەسەن موراد
وەک پێدڤییەکا نەتەوەیی، ئەڤ حزبە ل عیراقێ ل سەر دەستێ بارزانیێ نەمر ل ١٦ی تەباخا سالا ١٩٤٦ێ هاتە دامەزراندن.
دامەزراندنا پارتی دیموکراتی کوردستان ل عیراقێ پەیوەندیەکا رۆحی و سیاسی یا بهێز دگەل کۆمارا مەهابادێ هەبوو، پشتی ڕاگەهاندنا کۆمارا کوردستانێ ل مەهابادێ ل ٢٢ی کانوونا دووێ ١٩٤٦ێ، کو بارزانیێ نەمر ل وێدهرێ سەرکردایەتیا هێزێن لەشکەری یێن کۆمارێ دکر، و ئاڤاکرنا پارتی دیموکراتی کوردستان ل ئیرانێ، ئەو بوو پالدەرەکێ سەرەکی بۆ دانانا حزبەکا وەسا ل عیراقێ ژی.
ژێدەرێن دیرۆکی دیار دکەن کو کۆنگرەیا دامەزراندنێ ل بەغدا و ل مالا حەمزە عەبدوللایێ سکرتێرێ پارتی هاتە گرێدان، و تێدا مەلا مستەفا بارزانی وەک سەرۆک هاتە هەلبژارتن، ل دەمەکی کو ئەو ل مەهابادێ بوو.
چێبوونا پارتی ل دەستپێکێ چێبوونا بزاڤەکا چەکداری نەبوو، بەلکو چێبوونا رێکخستنەکا سیاسی یا مۆدێرن بوو بۆ بلندکرنا بههایێن دیموکراتی و دادوەریا جڤاکی و دابینکرنا مافێن نەتەوەیی د ژیانەکا ئازاد و کامەران دا، کو دگەل نەریت و یاسایێن جڤاکێ نێڤدەولەتی ل سەر ئاستێ سیاسی و دیپلۆماسی بگونجت.
لێ پاشڤەکشاندنا عەبدولکەریم قاسم (١٩٥٨-١٩٦٣) ژ پەیمانێن خۆ یێن دابووینە مللەتێ کورد، وەکر کو شۆرەشا ئەیلوولا مەزن ل سالا ١٩٦١ێ بهێتە هەلگیرساندن، ل وێدهرێ پارتی نەچار بوو سەرکردایەتیا شۆرەشەکا چەکداری بکەت وەک بەرەڤانیکرنەک ژ وێ زولما ل کوردان دهاتە کرن، ئەو زولم و ستەم ل سەر دەستێ رژێمێن ئێک دوڤ ئێک یێن دەسهەلاتداریا عیراقێ بەردەوام بوو، ژ سەردەمێ مەلەکی و هەتا سەدامی، و پشتی وی ژی مالکی و عەبادی و کازمی و ئیرۆ سوودانی دگەل حەشدا شەعبی و هێزێن نەشەرعی، هەموویان هەول دان گەلێ کورد ژ ناڤ ببەن و کوردستانێ وێران بکەن و ترس و لەرزێ بێخنە د دلێ گەلێ کوردستانێ دا.
پارتی ل سەر بنەمایێ شۆرەشێن بەرێ هاتە ئاڤاکرن
داخوازا مافێن مللەتێ کورد بەری پارتی ژی هەبوو، وەک شۆرەشێن شێخ مەحموودێ حەفید و شێخ سەعیدێ پیران و سمکۆیێ شکاک و سەید رەزا، بەلێ بارا پتر یا وان شۆرەشان ژ لایێ هێزێن عەشیرەتی و کەسایەتیێن ناڤدار ڤە دهاتە برێڤەبرن، چ حزب و رێکخستنەکا سیاسی یا خودان بەرنامە نەبوو کو بكارت خەباتا جەماوەری بۆ ئازادیێ ب رێڤەببەت. لێ ئەڤ پارته ل سەر دەستێ بارزانیێ نەمر هاتە دامەزراندن بوو رێبازا راستەقینە یا ژ مللەتی هاتیە دروستکرن و کەفتە قادا خەبات و تێکۆشینێ.
پارتی هێزا خۆ ژ مێژوویا درێژا خۆ وەرگرتیە، گەلەک سەرکەفتن و نشیڤی دیتینە د پێناڤێ کوردایەتی و رزگارکرنا کوردستانێ دا، بێ ڤهقهتیان درێژی ب خزمەت و خەباتا شۆرەشگێری دایە، دوژمنان ب هەموو شیانێن خۆ هەول دایە تنێ پارتی ژ ناڤ ببەن، چونکی پارتی ئانکو کوردستان، لێ پارتی هەر خوراگر و سەرکەفتی مایە، هەر داڤەکا بۆ پارتی ژ لایێ داگیرکەر و دوژمنان ڤە هاتیە دانان، پارتی ب سەرکەفتیانە دەرباز بوویە و دوژمن پۆشمان بوویە.
کوردایەتیا راست و دروست ئەوە پارتی دیموکراتی کوردستان پەیرەو دکەت بۆ سەربەخۆبوونا کوردستانێ و دەولەتبوونێ، لەوا ژی هەموو پێکهاته و تەخ و چینێن جەماوەری ل هەر چار پارچێن کوردستانێ رۆلێ خۆ د ناڤا ڤێ حزبا بارزانی دا دگێرن.
خالێن گرنگ یێن من زێدەکرین:
١. ئایدۆلۆژیا پارتی: پارتی ژ رۆژا ئێکێ ڤە ل سەر دوو ئارمانجێن پیرۆز هاتە دامەزراندن ئهوژی رزگارکرنا کوردستانێ ل ژێر دەستێ داگیرکەران و ئازادکرنا مرۆڤێ کورد، ئەڤە چهنده بوو بنیاتهكێ پۆلایین کو ئەڤە ٧٩ سالە نەهاتیە گهۆرین.
٢. سەرکەفتنێن دیپلۆماسی: بۆ جارا ئێکێ ل دیرۆکێ دا، ل شۆرەشا ئەیلوولێ داگیرکەرێن کوردستانێ ب فەرمی دانپێدان ب مافێ گەلێ کوردستانێ کرن وەک نەتەوەکا جودا ل عیراقێ و رێککەفتنا ١١ی ئادارا ١٩٧٠ێ هاتە ئیمزاکرن کو تێدا “ئۆتۆنۆمی بۆ کوردستانێ و دیموکراسی بۆ عیراقێ” هاتبووە نڤێسین.
٣. نەگهۆڕینا ستراتیژێ: پارتی ل هەموو قۆناغا هەر عەردێ کوردستانێ داخواز کریە و تەنازول ژ بستەکا ئاخا وەلاتی نەکریە و ناکەت، شێوهیێ ئیدارەدانێ دگەل بەغدا ژ ئۆتۆنۆمی بۆ فیدرالی و کۆنفیدرالی و سەربەخۆیی هاتیە گوهۆرین، بەلێ ئارمانج هەر ئێک بوویە.
شەڕێ مە ل سەر عەردێ داگیرکرییە، وەک شنگال و کەرکووک و دەڤەرێن دابڕاندی.
٤. رێفراندۆما ٢٠١٧ێ: پارتی هەر ما خودانێ پرۆژێ دەولەتبوونێ و ل ٢٥ی ئەیلوولا ٢٠١٧ێ رێفراندۆم ئەنجامدا و ٩٢٪ێ گەلێ کوردستانێ گۆت بەلێ بۆ دەولەتا سەربەخۆ و دگەل پرۆژێ سەرۆک بارزانی بوون.
٥. ئیرۆكه: ئهوا ئهم ئیرۆ دبینین پارتی ل سەر ئاستێ عیراقێ و کوردستانێ حزبا ئێکێ یە، ئەو ژ بەر وێ باوەرییا جەماوەرێ کوردستانێ یە رێبازا پارتی و بارزانی، و ئەم ل وێ باوەریێ نە ل نێزیک پەرلەمان دێ کارا بت و حکومەت ب سەرۆکاتیا رێزدار مەسرور بارزانی دێ ئێتە پێکئینان و هەر پارتی و بارزانی دێ سەرکێشێن بزاڤا ئازادیخوازا گەلێ کوردستانێ بن.
تُتاح هذه الصورة أيضا في: کوردی