جەژنا سەرێ سالێ
خالد خدر
ئۆلا ئێزدیان ئۆلەكا گەلەك كەڤن و دێرینە ، و ئەڤ چەندە دئێتە دیاركرن و سەلماندن د چارچۆڤێ رێڤەبرنا رێورەسمێن ئاینی و جەژنێن ئێزدیان دا ب تایبەتی جەژنا سەرێ سالێ،كو ب كەڤنترین و دێرینترین و ب پیرۆزترین جەژنا ئێزدیان دئێتە هژمارتن، و جارنا دبێژنێ جەژنا مەزن و جەژنا تاووسی مەلەك، ئەڤ جەژنە دكەفتە چارشەمبوویا ئێكێ ژ مەها نیسانا رۆژهەلاتی و مەها رۆژهەلاتی سێزدە رۆژا ل پاش یا زایینی یە،هەروەسا دبێژنێ جەژنا چارشەمبوویا سەرێ نیسانێ یان ژی هندەك دبێژنێ چارشەمبوویا سۆر وەك دڤان هەردوو سەبەقێن ل خوارێ دا هاتین ژ قەولێ چارشەمبوویێ:
هات چارشەمبووا سۆرە
نیسان خەملاندبوو ب خۆرە
ژبانت دا یە ب مۆرە
***
هات چارشەمبووا سۆر و زەرە
بەهار خەملاندبوو ژ كەسك و سۆر و سپی و زەرە
مە پێ خەملاندن سەرە دەرە
و ژ گرنگترین رێورەسمێن ڤێ جەژنێ كەلاندن و رەنگكرنا هیكایە، و هیك تێتە هژمارتن ژ دیارترین هێمایێن جەژنا سەرێ سالێ كو هیك ب هێمایێ خۆڤە یە پیرۆزە،و ب ئەركەكێ ئاینی تێتە سەپاندن لسەر كەسێ ئێزدی كو هندی بكارە هیكان كۆم كەت بۆ ڤێ جەژنێ ، هەروەسا گرنگیەكا مەزن بدەتە سۆركرنا وان (رەنگكرن ) ، وەك گرۆڤە بۆ پیرۆزیا رۆژا چارشەمبوویێ و ڤێ جەژنێ ، چما؟ هندە گرنگی ب بەرهەڤكرن و رەنگكرنا هیكێ دئێتەدان،هیك ئەو ڤەگەریانا جوانە بۆ دەمێ دەستپێكێ و ئەو پرانی یە بۆ چیرۆكا ئافراندنێ دەمێ مرۆڤی ڤیاییكو هیك گیانێ ژیانێ بوو ،هەموو كریارا ئافراندنێ ژێ پەیدا بووی،كو پێتڤیا بەرهەڤیا هیكان لدەمێ جەژنێ ئەو گرۆڤەكێ دیارە بۆ ئامادەبوونا هێزا پیتاندنا جیهانێ ، ئەڤجا هەموو رێورەسمێن تێنە كرن لدۆر هیكێ (كەلاندن ، سۆركرن ، شكاندن ،وهەلاویستنا قالكێ هیكێ دگەل كولیلكێت سۆر بسەر دەرگەهێن مالا ڤە، وهتد…،) ئەو هەموو ل داویێ دبتە زیندیكرنا كارەكی پیرۆز، روودانەكا دەمێ دەستپێكێ ، و ئەڤ چەندا هەنێ رێورەسمەكێ جوانە دئێتە كرن ل رۆژا جەژنا سەرێ سالێ دا ، هەروەسا هیك شێوێ وێ یێ هێمایی وەك كنیاتەكێ بچووكە كو ئەڤ كنیاتێ هندە مەزن ژێ پەیدا بوو، هیك شانا ئێكێ یە یا ژیانێ.
سۆركرنا هیكێ گرۆڤە و رامانا جوانی و هەمەرەنگیا سروشتێ ئەردی یە ،و شكاندن و قالكێ هیكێ رامانا پیتاندن و بەرەكەتا پیرۆزە كو كەسێ ئێزدی ل رۆژا جەژنا سەرێ سالێ ب تایبەت جۆتیار و خودان تەرش و كەوال دچنە ناڤ ئەرد و تەرشێت خۆدا و هیكان دگەل خۆدبەن و وان دشكێنن و دخۆن،داكو بەرەكەتا پیرۆز بكەڤە دناڤ دا و ژبەر پەیوەندی وگرنگیا هیكێ دگەل جەژنا سەرێ سالێ هندەك جاران دبێژنێ جەژنا هیكان.
تُتاح هذه الصورة أيضا في: کوردی