شبكة لالش الاعلامية

Amerîka: Heşda Şeibî û PKK li ser Şingalê bûne metirsî

Amerîka: Heşda Şeibî û PKK li ser Şingalê bûne metirsî

Hewlêr (K24) – Wezareta Derve ya Amerîkayê li ser azadiya olî ya li cîhanê, raporta xwe ya salane belav kir û derbarê Herêma Kurdistanê û Iraqê de eşkere kir, PKK û hêzên milîs li Şingalê bûne metirsî li ser nişteciyên deverê û astengî li ber vegera xelkê resen ê navçeyê dirust kirine.

Wezareta Derve ya Amerîkayê di raporta xwe ya salane ya azadiya olî de, pesnê pêkvejiyana li Herêma Kurdistanê dide û diyar dike, tenê li Herêma Kurdistanê dihêlin peyrewên olên cuda bi fermî xwe li Wezareta Ewqaf tomar bikin, lê ev derfter li Iraqê tune ye.

Di raporta wezaretê de hatiye destnîşankirin, berevajî Iraqê, ola Behaî li Herêma Kurdistanê bi fermî hatiye tomarkirin û peyrewên vê olê li Herêma Kurdistanê azad in, lê belê li Iraqê her kesê ku peyrewê vê olê be, bi 10 salî tê zindanîkirin.

Herwiha di raportê de hatiye diyarkirin ku li Parlamentoya Iraqê ji 329 kursiyan tenê 9 kursî ji bo pêkhateyên olî û neteweyan hatine terxankirin, lê belê li Herêma Kurdistanê ji 111 kursiyan 11 kursî ji bo pêkhateyên olî û netewî hatine terxankirin.

Li gor raporta Wezareta Derve ya Amerîkayê, heşt olên cuda li Wezareta Ewqaf a Herêma Kurdistanê bi fermî hatine tomarkirin: Îslam, Mesîhî, Êzidî, Cihûtî, Sabîeya Mendayî, Zerdeştî, Yarsan û Behaî.

Di raportê de li ser rewşa Şingal û Êzidî û Mesîhiyan hatiye diyarkirin, hebûna PKK û milîsên Heşda Şeibî li Şingal û Deşta Neynewa û gefên berdewam ên Tirkiyê bo ser deverê, bûne metirsî li ser nişteciyên navçeyê û astengî li ber vegera bo cih û warê xwe, li ber wan dirust kirine.

Ji bilî vê, raporta Wezareta Derve ya Amerîkayê eşkere kiriye ku li gor raportên civaka Êzidî, ji sala 2015an û têkbirina DAIŞê ve, PKK bi sedan xortên Êzidî revandine û birine nav rêzên xwe.

Di raportê de hatiye ragihandin, hîn 1 milyon û 200 hezar aware li Iraqê hene û piraniya wan li Neynewa, Duhok, Hewlêr, Silêmanî û Kerkûkê ne.

تُتاح هذه الصورة أيضا في: Kurdî

___

Mehma Xelîl: Çarçoveya Hemahengiyê li ber rêkeftina asayîkirina rewşa Şingalê rêgir e BasNews – Endamê Parlamentoya Iraqê Mehma Xelîl ragihand, Çarçoveya Hemahengiyê li ber cîbicîkirina birgeyên rêkeftina siyasî yên asayîkirina rewşa Şingalê rêgir e. Mehma Xelîl di daxuyaniyeke rojnamevaniyê de got: “Ji ber tunebûna îradeyeke bihêz ji aliyê Hevpeymaniya Çarçoveya Hemahengiyê ve, nekarîne rêkeftina Şingalê were cîbicîkirin.” Xelîl diyar kir: “Kabîneya Mihemed Şiya Sûdanî heta niha rêkarên pratîkî ji bo cîbicîkirina rêkeftina asayîkirina rewşa Şingalê pêk neanîne, li Şingalê grub û milîsên ser bi Heşda Şeibî li wir in û piştevaniya PKKê dikin, ew grub ser bi baskê siyasî yê Çarçoveya Hemahengiyê ne û li ber asayîkirina rewşa Şingalê rêgir in.” Mehma Xelîl destnîşan kir: “Şingal li derveyî desthilata hikûmeta Iraqê ye û hêzeke biçûk a Iraqî li wir e, bajêr ji aliyê rêxistinên biyanî yên wek PKK û ew grubên ku ji aliyê Heşda Şeibî ve tê piştevanîkirin, tê birêvebirin.” Rêkeftina asayîkirina Şingalê di Cotmeha 2020an de di navbera Hikûmeta Iraqê û Hikûmeta Herêma Kurdistanê de li Bexdayê hat îmzekirin, ku van şeş xalên sereke li xwe digre: 1- Hilbijartina qaymeqamê nû. 2- Hikûmeta Federal pirsa ewlehiyê îdare dike. 3- Erkdarkirina 2500 kesan ji xelkê Şingalê û awareyên wê û dirustkirina hêzeke nû. 4- Li Şingalê bidawîanîna PKKê û hemû wan grubên ku pêwendiya wan pê re heye. 5- Ti kesekî ser bi PKKê nabe di wê hêza nû de were erkdarkirin. 6- Hewlêr û Bexda hevahengiyê ji bo avakirina Şingalê û îdarekirina wê bikin.

Lalish Duhok

Şandekê xwendekarên Zanîngeha Dortmond ya Elmanî seredana Bingehê Laliş tayê Şarya kirin

Lalish Duhok

Li Herêma Kurdistanê rojên cejna Remezanê qedexeya hatûçûnê tune

Lalish Duhok