هۆنەرمەندێ نەمر “پیر مچو” ل دەڤەرا شنگالێ
رائد غانم
پیر مچو پیر گرو سفۆك شێبو یێ ناڤدار ب پیر مچۆ ل سالا(1949)ێ ل گوندێ جەدالێ ل باشوورێ چیایێ شنگالێ ژ دایكبوویە و ل سالا(1966)ێ د تەمەنێ پازدە سالیێ دا دەست ب گۆتنا سترانێ كریە و لسەر دەستێ بابێ خۆ فێری گۆتنا ستران گۆتنێ بوویە،ل سالا (1969)ێ ژیانا هەڤژینیێ دگەل دۆتماما خۆ پێكئینایە.
ب ئەشق و دلسۆزی ب بەردەوامی ل كۆچك و دیوان و ل دەوات و ئاهەنگان ستران گۆتینە و ئێكەمین سترانا وی گۆتی (ئێمێ)بوو،دیسان ئەو ستران نێزیكترین ستران بوو لبەر دلێ وی ،و هۆنەرمەند محەمەد شێخو ئەڤ سترانە ژ زاردەڤێ پیر مچۆ گۆتی یە،سترانێن مێرخاسی و غەریبی و ئەڤینی دگەل هەموو جۆرێن سترانان گۆتینە و ستران دگەل گەلەك سترانبێژێن چیایێ شنگالێ گۆتینە وەكو (خدر فەقیر ،جەلۆ، چێلێ ،شێخ موس ،لەزگین سەیدۆ ،قەپال ،شێخ مووس ، خێر خەلەف دلگەش، برادەر،وخەمگین و شەمدین)،هەروەسا دگەل محەمەد شێخۆ ل باژیرێ قامشلۆ ستران گۆتینە و ستران ب هەرچار پارچێن كوردستانێ گۆتینە،پیر مچۆ ل سەردەمێ شۆرەشێ بوویە مێهڤانێ ئێزگێ دەنگێ كوردستان ،بتری سیهـ تراكێن ئەلبوما تۆماركرینە و هەروەسا ل سالا(1966)ێ وەكو پێشمەرگەه ل چیایێن كوردستانێ چەك ل دژی رژێما گۆر بگۆر هەلگرتیە و سالا(1973)ێ دگەل خێزانا خۆ دەربەدەری گوندێ ئێسیا بوویە و ل سالا(1974)ێ دووبارە ل شنگالێ ئاكنجی دبن.
ل سالا(1974)دگەل عیسا سوار ب هەڤرا ل دژی رژێما گۆر بگۆر شەركریە و ل دەمێ شۆرەش تێكچۆی ل داویا هەمان سال دگەل هەڤالێن خۆ یێن پێشمەرگە دەربازی ئاخا سنوورێ ئیرانێ دبن و هەر و ل وی وەلاتی دەربازی ئاخا سنوورێ تووركیا دبن و ژ تووركیا دەربازی سووریا دبن و ب نەچاری ڤەدگەرنە عێراقێ و ل رێككەفتی (5/5/1975)ێ دگەل پشكەك ژ هەڤالێن خۆ یێن پێشمەرگە ژلایێ حكوومەتا عێراقێ ڤە دئێنە دەستەسەركرن و ل مووسل هاتە زیندانكرن و پاشی هاتە ڤەگوهاستن بۆ زیندانێن باژێرێ بەغداد و كەربەلا،ل سالا(1979)ێ بریارا سێدارەدانێ بۆ وی دەركەفتیە پشتی ڤێ بریارێ (پیر مچۆ) داخوازا دیتنا بابێ خۆ كریە و داخوازا وی هاتە بجهئینان د زیندانێ دا دگەل بابێ خۆ سترانا غەریبۆ گۆتی یە،بریارا سێدارەدانێ نەهاتە جێبەجێكرن و هاتە ئازادكرن ،لێ دوو جارێن دی ژی پشتی ئازادكرنێ هات زیندانكرن یەك ژوان جاران ژبەر گوهداریكرن و گۆتنا سترانێن شڤان پەروەری وب بریارەكا رژێمێ كو زیندانێن سیاسی ڤەدگرتن دهاتە ئازادكرن.
پیر مچو ل سالا(1992)ێ كۆچبەری وەلاتێ ئەلمانیا دبت ل باژێرێ بێلیفێلد ئاكنجی دبت و ل سالا(1995)ێ ب ئێكجاری ڤەدگەرتە وەلاتێ خۆ و ل شنگالێ ئاكنجی دبت و سترانان بۆ ئاشقێن دەنگێ خۆ گۆتن ژیانا خۆ بریە سەر و چاڤەرێ ئازادبوونا شنگال دكت ژ دەستێن رژێما ژناڤچۆیی ڤە،ل سالا(11/11/2002)ێ ل وەلاتێ هۆلەندا ل دەما رێڤەبرنا شەهیانەكێ دچتە بەر دلۆڤانیا خودێ.
تُتاح هذه الصورة أيضا في: کوردی